2172
Κυριάκος Μητσοτάκης και Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν στη Σόφια το Σάββατο, 1 Οκτωβρίου: στην ευγένεια δεν υπάρχει πλαφόν | ΓτΠ ΠΑΠΑΜΗΤΣΟΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ

Τι ανάγκασε την Ούρσουλα να δεχτεί το πλαφόν 

Protagon Team Protagon Team 5 Οκτωβρίου 2022, 17:37
ΕΝΗΜΕΡΩΘΗΚΕ: 05/09/2022, 21:20
Κυριάκος Μητσοτάκης και Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν στη Σόφια το Σάββατο, 1 Οκτωβρίου: στην ευγένεια δεν υπάρχει πλαφόν
|ΓτΠ ΠΑΠΑΜΗΤΣΟΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ

Τι ανάγκασε την Ούρσουλα να δεχτεί το πλαφόν 

Protagon Team Protagon Team 5 Οκτωβρίου 2022, 17:37
ΕΝΗΜΕΡΩΘΗΚΕ: 05/09/2022, 21:20

Μετά από την πίεση που άσκησαν 15 κράτη-μέλη της ΕΕ για την επιβολή πλαφόν στις τιμές του φυσικού αερίου, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, δήλωσε την Τετάρτη ότι η Κομισιόν προσανατολίζεται στην προσωρινή επιβολή πλαφόν στις τιμές του φυσικού αερίου και στην κοινή προμήθεια προϊόντων ενέργειας.

«Η καθιέρωση ανώτατου ορίου στο φυσικό αέριο συνολικά», διευκρίνισε η Φον ντερ Λάιεν, «είναι μια προσωρινή λύση έως ότου αναπτυχθεί ένας νέος δείκτης τιμών της ΕΕ που θα διασφαλίζει καλύτερη λειτουργία της αγοράς και η Επιτροπή έχει ήδη αρχίσει να εργάζεται για αυτό».  

Η Φον ντερ Λάιεν, που ως την περασμένη Παρασκευή φερόταν αποφασισμένη, σύμφωνα με το Politico, να απορρίψει την πρόταση των «15», έβαλε αναγκαστικά νερό στο κρασί της. Σημαίνει αυτό ότι έληξε το θέμα και δικαιώθηκε οριστικά η πρόταση της Ελλάδας που πρωτοστάτησε για το πλαφόν στο φυσικό αέριο; Είναι ακόμα πολύ νωρίς για τέτοιου είδους συμπεράσματα. Μια πρώτη ασφαλής εκτίμηση είναι ότι η πίεση 15 χωρών, της πλειοψηφίας των κρατών-μελών της ΕΕ, δεν άφησε περιθώρια στην Πρόεδρο της Κομισιόν να την αγνοήσει και να την κρατήσει στο συρτάρι της, ενόψει της άτυπης Συνόδου Κορυφής στην Πράγα την Παρασκευή. 

Επίσης, με έμμεσο τρόπο έπαιξε ρόλο και η Γερμανία, που αυτές τις ημέρες έχει τον… «ανθρωποδιώχτη» στην ΕΕ.

Εδώ χρειάζεται κάποια εξήγηση: Υπέρ της πρότασης λοιπόν για το πλαφόν στο αέριο έχουν ταχθεί μεταξύ άλλων εκτός από την Ελλάδα, η Γαλλία και η Ιταλία. Κατά της πρότασης έχει ταχθεί η Γερμανία. Ομως ο γερμανός καγκελάριος Ολαφ Σολτς δεν αναμένεται να τύχει θερμής υποδοχής στην Πράγα. Οχι μόνο γιατί στυλώνει τα πόδια στο θέμα αυτό (και παράλληλα όλοι αναγνωρίζουν πλέον ότι η προκάτοχός του Ανγκελα Μέρκελ έριξε την Ευρώπη στην ανάγκη του Πούτιν), αλλά και γιατί ανακοίνωσε ένα νέο πακέτο επιδοτήσεων 200 δισ. ευρώ στο εσωτερικό της χώρας που έκανε πυρ και μανία τους εταίρους της Γερμανίας στην Ευρωπαϊκή Ενωση.  

Επομένως δεν υπήρχαν και πολλά περιθώρια να αγνοηθεί η πρόταση των «15» για χάρη του Βερολίνου και η Φον ντερ Λάιεν ίσως να ζύγισε συνολικά τις ισορροπίες. Και περιμένουμε πλέον να δούμε σε ποια πρόταση θα καταλήξουν οι Ευρωπαίοι. Αν καταλήξουν τελικά κάπου, γιατί οι διαφωνίες μεταξύ τους δεν έχουν γεφυρωθεί.

Από ελληνικής πλευράς, αρμόδιες πηγές εντός της κυβέρνησης κρατούν μικρό καλάθι για όσα θα γίνουν στη Σύνοδο. Και λογικό είναι, διότι από το να προτείνει κάτι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, μέχρι το να συμφωνήσουν οι «27» πολλές φορές υπάρχει μεγάλη απόσταση.

Θεωρούν λοιπόν στην κυβέρνηση ότι με τις ενέργειες που έχουν ήδη γίνει, η Ελλάδα έχει λάβει τα μέτρα της και βρίσκεται σε καλή κατάσταση. Ιδίως μετά και από την συμφωνία ΔΕΠΑ – Total για την παροχή υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG), η ελληνική αγορά θα είναι προστατευμένη σε σημαντικό βαθμό έναντι των έντονων διακυμάνσεων των τιμών μέχρι και το μήνα Μάρτιο. Και «αν έρθει κάτι παραπάνω από ΕΕ, καλώς να έρθει» τόνιζαν. 

Θα έρθει όμως; Οπως σημειώνουν διεθνή Μέσα Ενημέρωσης, οι Ευρωπαίοι, ενόψει της Συνόδου της Παρασκευής μετράνε ποιες χώρες από αυτές που μπλοκάρουν την απόφαση θα μπορούσαν να «γυρίσουν». Και προς το παρόν τα κουκιά δεν βγαίνουν. Παράλληλα οι χώρες που έχουν υποβάλει προτάσεις συνεννοούνται μεταξύ τους για να καταλήξουν σε μια κοινή προσέγγιση. Σύμφωνα πάλι με το Politicoοι υπουργοί Ενέργειας της Ιταλίας, της Ελλάδας, του Βελγίου και της Πολωνίας βρίσκονται σε ανοιχτή γραμμή ενόψει της Συνόδου της Παρασκευής. 

Tην περασμένη Παρασκευή, 30 Σεπτεμβρίου, το Συμβούλιο Υπουργών Ενέργειας έκανε τα λεγόμενα «baby steps» (δηλαδή τα πρώτα μικρά και ανεπαρκή βήματα) και αποφάσισε την φορολόγηση των υπερκερδών των επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στους τομείς του αργού πετρελαίου, του φυσικού αερίου, του άνθρακα και των διυλιστηρίων και την υποχρεωτική μείωση κατά 5% της κατανάλωσης ηλεκτρικού ρεύματος κατά τις ώρες αιχμής. Και ήταν για άλλη μια φορά, πολύ λίγα, πολύ αργά. 

Επιστολή Φον ντερ Λάιεν στους «27» για «τον περιορισμό των τιμών στην αγορά φυσικού αερίου»

«Μόνο μια κοινή ευρωπαϊκή απάντηση μπορεί να μειώσει το ενεργειακό κόστος για τις οικογένειες και τις επιχειρήσεις και να παρέχει ενεργειακή ασφάλεια για αυτόν και τον ερχόμενο χειμώνα». Αυτό τόνισε η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην επιστολή της προς τους 27 ηγέτες των κρατών μελών πριν από την άτυπη Σύνοδο Κορυφής της Πράγας, υπογραμμίζοντας την ανάγκη συνεργασίας «με τα κράτη μέλη» για να αναπτυχθεί μια παρέμβαση για τον περιορισμό των τιμών στην αγορά φυσικού αερίου.

Αναλυτικά, η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν ανέφερε τα εξής:

«Βρισκόμαστε για άλλη μια φορά σε μια κρίσιμη καμπή. Η ενεργειακή κρίση είναι σοβαρή και έχει εισέλθει σε νέο στάδιο. Μόνο μια κοινή ευρωπαϊκή απάντηση μπορεί να μειώσει το ενεργειακό κόστος για τις οικογένειες και τις επιχειρήσεις και να παρέχει ενεργειακή ασφάλεια για αυτόν και τον ερχόμενο χειμώνα.

Ο απρόκλητος επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας και η χρήση των ενεργειακών προμηθειών ως όπλου έχουν αποκαλύψει την εξάρτησή μας από τα ρωσικά ορυκτά καύσιμα, τέσταρε τα εργαλεία μας για την διασφάλιση του εφοδιασμού και οδήγησε τις τιμές της ενέργειας σε πρωτοφανή επίπεδα. Οι σφιχτές συνθήκες στις προμήθειες και η υψηλή αβεβαιότητα στις παγκόσμιες αγορές ενέργειας έχουν αυξήσει τη απόπειρες εκβιασμού από την Ρωσία με αυθαίρετη διακοπή της παροχής φυσικού αερίου μέσω αγωγών.

Αντί να τιμά τα μακροπρόθεσμα συμβόλαιά της, η Ρωσία μονομερώς μειώνει τις παραδόσεις φυσικού αερίου, αυξάνοντας την τιμές στην άμεση αγορά και τις παραδόσεις LNG – αυξάνοντας έτσι τα κέρδη παρά τις σημαντικά χαμηλότερες προμήθειες.

Έχουμε αντιδράσει με ενότητα, αποφασιστικότητα και αλληλεγγύη. Η χωρητικότητα αποθήκευσης αερίου μας είναι έχει ήδη συμπληρωθεί κοντά στο 90%. Αποζημιώσαμε τις μειωμένες προμήθειες φυσικού αερίου από τον ρωσικό αγωγό με πιο διαφοροποιημένες εισαγωγές από αξιόπιστους και αξιόπιστους συνεργάτες. Και χάρη στην ισχυρή δέσμευση των κρατών μελών μας και των Προεδριών, καταλήξαμε σε γρήγορες συμφωνίες και επείγουσες παρεμβάσεις εξοικονόμησης αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας. Συνεχίζονται επίσης οι εργασίες για την αντιμετώπιση προβλημάτων ρευστότητας στα χρηματιστήρια παραγώγων που υποστηρίζουν τις αγορές ενέργειας.

Ενώ οι τιμές του φυσικού αερίου έχουν μειωθεί τις τελευταίες εβδομάδες, παραμένουν πολύ υψηλές και πέφτει βαρύ φορτίο στους ανθρώπους και την οικονομία μας. Πρέπει να προστατεύσουμε την ενιαία μας αγορά, η οποία έχει επανειλημμένα προσφέρει ανθεκτικότητα απέναντι στην κρίση. Επιπλέον, πρέπει να διατηρήσουμε την από κοινού συμφωνημένη φιλοδοξία μας για το κλίμα, η οποία θα ενισχύσει επίσης την κυριαρχία μας. Για να αποφευχθεί σοβαρός κατακερματισμός, χρειαζόμαστε μια ενωμένη και κοινή ευρωπαϊκή απάντηση. Εμείς πρέπει να διατηρήσουμε ίσους όρους ανταγωνισμού, χωρίς στρεβλώσεις της ενιαίας αγοράς και να ενεργήσουμε από κοινού σε πνεύμα ενισχυμένης αλληλεγγύης μεταξύ των κρατών μελών και με τους γείτονές μας.

Αφού ακούσαμε προσεκτικά τη συζήτηση των υπουργών Ενέργειας και Οικονομικών τις προηγούμενες ημέρες και πριν από την επερχόμενη συζήτησή μας στην Πράγα, επιτρέψτε μου να παρουσιάσω τον οδικό μας χάρτη περαιτέρω δράση.

Πρώτον, πρέπει να αναλάβουμε δράσεις που μπορούν να μειώσουν την τιμή που πληρώνουμε για τις εισαγωγές αερίου μας, διατηρώντας ταυτόχρονα την ασφάλεια του εφοδιασμού.

Ως εκ τούτου, συνιστώ την εντατικοποίηση των διαπραγματεύσεων με τους αξιόπιστους προμηθευτές μας για τη μείωση των τιμών εισαγόμενου αερίου κάθε είδους. Χάρη σε έμπιστους εταίρους μας όπως η Νορβηγία και οι ΗΠΑ, καταφέραμε να αντικαταστήσουμε το ρωσικό αέριο μέσω αγωγών με ταχύτητα ρεκόρ. Ένας διάδρομος διαπραγμάτευσης που μειώνει το κόστος των προμηθειών από αυτούς τους εταίρους θα ήταν προς το αμοιβαίο συμφέρον μας.

Οι συνεχιζόμενες συνομιλίες μας με τη Νορβηγία θα πρέπει να καταλήξουν σε μια μακροπρόθεσμη ενεργειακή εταιρική σχέση που αντανακλά την κοινή μας φιλοδοξία για την απαλλαγή από τις ανθρακούχες εκπομπές, προσφέρει μια προοπτική για χαμηλότερες τιμές του φυσικού αερίου εν μέσω της παρούσας κρίσης.

Η ευρωπαϊκή πλατφόρμα ενέργειας θα πρέπει να διαδραματίσει κεντρικό ρόλο στην εξασφάλιση της πρόσβασής μας στις ανταγωνιστικές προμήθειες φυσικού αερίου παγκοσμίως. Καλώ εσάς και τις εταιρείες να ενισχύσετε την κοινή προσέγγιση. Για να μπορέσει η πλατφόρμα να διαδραματίσει αποτελεσματικά τον ρόλο της, οραματίζομαι μια πρόταση που θα θέσει κανόνες για τη συμμετοχή των κρατών μελών και της βιομηχανίας. Η κοινή πλατφόρμα ενέργειας της ΕΕ θα πρέπει, πρωτίστως, να συντονίζει την κοινή διαχείριση πλήρωσης και αποθήκευσης ενόψει της επόμενης σεζόν πλήρωσης. Πρέπει να αποφύγουμε ένα σενάριο στο οποίο τα κράτη μέλη υπερθεματίζουν το ένα το άλλο και ανεβάζουν τις τιμές. Η κοινή αγορά θα ενισχύσει την προσπάθεια για ενίσχυση των υψηλά ενοίκια των προμηθευτών στην τρέχουσα κατάσταση της αγοράς. Μπορεί επίσης να οδηγήσει σε μεγαλύτερη πρόσβαση σε νέες ή πρόσθετες πηγές φυσικού αερίου σε όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ, αποφεύγοντας δαπανηρές και αναποτελεσματικές πλειοδοσίες. Με τα κράτη μέλη και τις εταιρείες, θα μπορούσε να υπάρξει δέσμευση μακροπρόθεσμα σε συνεργασίες με προμηθευτές, παρέχοντας μια προοπτική από την τρέχουσα κατάσταση έκτακτης ανάγκης σε μελλοντική παροχή υδρογόνου με ανανεώσιμες πηγές.

Δεύτερον, προτείνω να συνεργαστούμε με τα κράτη μέλη για να αναπτύξουμε μια παρέμβαση για τον περιορισμό των τιμών στην αγορά φυσικού αερίου.

Σήμερα, μεγάλο μέρος της Ευρώπης πληρώνει υψηλότερη τιμή για το φυσικό της αέριο, ιδίως το LNG, από το παγκόσμιους ανταγωνιστούς. Το κύριο σημείο αναφοράς τιμής για όλο το φυσικό αέριο που διακινείται στην ΕΕ, το TTF, δεν είναι πλέον αντιπροσωπευτική του εισαγόμενου αερίου. Η Επιτροπή άρχισε να εργάζεται για έναν συμπληρωματικό δείκτη τιμών της ΕΕ για να αντικατοπτρίζει καλύτερα την ενεργειακή πραγματικότητα της Ευρώπης και να εξασφαλίζει καλύτερη λειτουργία της αγοράς που ευνοεί τις χαμηλότερες τιμές.

Εν αναμονή της εισαγωγής ενός τέτοιου συμπληρωματικού δείκτη αναφοράς, θα πρέπει να εξετάσουμε μια τιμή περιορισμού σε σχέση με το TTF με τρόπο που να συνεχίζει να εξασφαλίζει την προμήθεια αερίου σε Ευρώπη και σε όλα τα κράτη μέλη και αυτό θα καταδείξει ότι η ΕΕ δεν είναι έτοιμη να το κάνει οποιοδήποτε τίμημα για το φυσικό αέριο.

Καθώς η ΕΕ εισάγει σχεδόν όλο το φυσικό αέριο που καταναλώνει, τόσο βαθύτερη είναι η δημόσια παρέμβαση που οραματιζόμαστε, τόσο περισσότερη μείωση της ζήτησης και αλληλεγγύης στην προσφορά χρειαζόμαστε. Ως εκ τούτου, πρέπει να αναγνωρίσουμε τους κινδύνους που συνεπάγεται ένα ανώτατο όριο στις τιμές του φυσικού αερίου και να τεθεί σε εφαρμογή με τις απαραίτητες διασφαλίσεις. Θα χρειαστεί να είναι πιο απαιτητικές οι υποχρεώσεις εξοικονόμησης αερίου που καταρτίστηκε, μέσω δημοπρασιών μείωσης της ζήτησης σε επίπεδο ΕΕ, καθώς και δεσμευτικών συμφωνιών αλληλεγγύης μεταξύ των κρατών μελών. Η Επιτροπή θα συνεργαστεί στενά μαζί με τις αρχές σας για να σχεδιάσουν ένα πιθανό μέτρο περιορισμού της ικανότητας, έχοντας υπόψη τις εθνικές διαφορές στην αγορά ενέργειας.

Τρίτον, οι υψηλές τιμές του φυσικού αερίου οδηγούν τις υψηλές τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας. Θα πρέπει να το περιορίσουμε αυτές τις πληθωριστικές επιπτώσεις του φυσικού αερίου στην ηλεκτρική ενέργεια, παντού στην Ευρώπη. Γι’ αυτό, συνοδεύοντας τη δράση μας για το εισαγόμενο φυσικό αέριο, είμαστε έτοιμοι να συζητήσουμε την εισαγωγή προσωρινού ανώτατου όριο στην τιμή του φυσικού αερίου που χρησιμοποιείται για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Αυτό θα πρέπει να μειώσει τις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας, εν όψει μιας διαρθρωτικής μεταρρύθμισης της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας. Ενα τέτοιο ανώτατο όριο που συμφωνημένο από την ΕΕ θα πρέπει να σχεδιαστεί έτσι ώστε να μην αυξάνει τη συνολική κατανάλωση αερίου. Ενα τέτοιο μέτρο απαιτεί και τις δύο δεσμευτικές απαιτήσεις εξοικονόμησης έτσι ώστε να αντισταθμίζει τα ασθενέστερα σήματα τιμών και τη διασφάλιση των διασυνοριακών ροών επιδοτούμενης ηλεκτρικής ενέργειας και στους γείτονές μας.

Τέταρτον, πιστεύω ότι πρέπει να ενισχύσουμε τις επενδύσεις για να επιταχύνουμε τη μετάβαση στην ενεργειακή ανεξαρτησία. Επενδύσεις σε υποδομές όπως αγωγοί, διασυνδέσεις ή ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και ενεργειακή απόδοση (όπως η μόνωση σπιτιών και η εγκατάσταση αντλιών θερμότητας) θα βοηθήσουν όλους μας να εκτεθούμε λιγότερο σε υψηλές τιμές ορυκτών ενέργειας και να προωθήσουμε τη στρατηγική μας αυτονομία. Με το REPowerEU έχουμε κάνει σημαντικά πρώτα βήματα αλληλεγγύης. Ωστόσο, αυτό δεν θα επαρκεί για να εξασφαλίσει ένα απαραίτητο επίπεδο μεταρρύθμισης και επενδύσεων σε όλα τα μέλη κράτη που χρειάζονται σε αυτή την ενεργειακή κρίση. Η Επιτροπή θα εξετάσει συμπληρωματικές πηγές χρηματοδότησης για την ενίσχυση της δύναμης του REPowerEU.

Τέλος, θα συνεχίσουμε το έργο μας για το σχέδιο διαρθρωτική μεταρρύθμιση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας. Μέχρι το τέλος του έτους θα παρουσιάσουμε τις ιδέες μας στο Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο για τη μεταρρύθμιση που καθιστά την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας κατάλληλη για ένα μέλλον πιο απελευθερωμένο από τις εκπομπές άνθρακα.

Επιτρέψτε μου επίσης να επιστρέψω στο πρόσφατο σαμποτάζ των αγωγών Nord Stream 1 και του Nord Stream 2. Δεν μπορούμε να ανεχτούμε καμία σκόπιμη διακοπή της ευρωπαϊκής ενεργειακής υποδομής.

Ανυπομονώ να σας παρουσιάσω μέτρα σχετικά με την ετοιμότητα, την ανταπόκριση στο stress test,, τις διεθνείς συνεργασίες και την ανταλλαγή πληροφοριών.

Ανυπομονώ για την άτυπη συζήτησή μας στην Πράγα πριν από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Οκτωβρίου. Πιστεύω ότι θα εμπλουτίσει τις προτάσεις που είναι έτοιμη να υποβάλει η Επιτροπή, αντικατοπτρίζοντας την κοινή μας απάντηση στην τεράστια πρόκληση που αντιμετωπίζουμε από κοινού στον χειμώνας που έρχεται».

Μητσοτάκης: Στη σωστή κατεύθυνση η πρόταση της Φον ντερ Λάιεν

«Η πρόταση της προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν να εξεταστεί ένα ανώτατο όριο τιμών στο TTF ως έκτακτο μέτρο για την αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης, είναι ένα πολύ σημαντικό βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση», δήλωσε ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης μέσω ανάρτησής του στο Twitter για την επιστολή της επικεφαλής της Κομισιόν προς τους ευρωπαίους ηγέτες.

«Αναμένουμε τις συζητήσεις στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο προκειμένου να σχεδιάσουμε ένα πλαφόν που να διασφαλίζει τις προμήθειες, να κρατά λογικές τις τιμές και να διατηρεί την εσωτερική αγορά. Ηρθε η ώρα να στηρίξουμε δραστικά τους πολίτες μας ενάντια στην εργαλειοποίηση της ενέργειας από τη Ρωσία», πρόσθεσε.

Ακολουθήστε το Protagon στο Google News