525
| CreativeProtagon

Ο Τσίπρας θέλει μια ΑΤΑ, μα ποια ΑΤΑ;

Δημήτρης Ευθυμάκης Δημήτρης Ευθυμάκης 18 Σεπτεμβρίου 2022, 17:36

Ο Τσίπρας θέλει μια ΑΤΑ, μα ποια ΑΤΑ;

Δημήτρης Ευθυμάκης Δημήτρης Ευθυμάκης 18 Σεπτεμβρίου 2022, 17:36

Ο Τσίπρας, λοιπόν, είπε στη Θεσσαλονίκη ότι θα θεσπίσει την ΑΤΑ του Ανδρέα Παπανδρέου. Ενδιαφέρον. Σαράντα ολόκληρα χρόνια έχουν περάσει από τότε που πρωτοθεσπίστηκε, οι νέοι δεν έχουν ιδέα περί τίνος πρόκειται, ενώ κάτι εβδομηντάρηδες και ογδοντάρηδες συνταξιούχοι την θυμούνται σαν μια γλυκιά ανάμνηση συνυφασμένη με την υπέροχη και μυθοποιημένη περίοδο ευμάρειας του πρώτου ΠΑΣΟΚ. Του ΠΑΣΟΚ της «αλλαγής» του 1981. Αλλά ποια ΑΤΑ ακριβώς θα εφαρμόσει ο Τσίπρας; Διότι ο Ανδρέας, εφάρμοσε δυο-τρεις (ή και τέσσερις) ΑΤΑ, αν θέλετε να ξέρετε. Με καταστροφικά αποτελέσματα.

Κατ’ αρχάς, την νομοθέτησε στις αρχές του 1982, λίγο μετά την άνοδο του στην εξουσία. Δόξασαν όλοι τον Ανδρέα, καθώς έδινε αυξήσεις μισθών και συντάξεων γύρω στο 8-10% ανά τετράμηνο. Ο πληθωρισμός του 1982 ήταν στο 24,5%. Η εφαρμογή της ΑΤΑ (Αυτόματη Τιμαριθμική Προσαρμογή) μπορεί να θέρμανε προσωρινά τις τσέπες του κοσμάκη, αλλά οδήγησε τον πληθωρισμό σε νέα έκρηξη. Οι ιδιώτες επιχειρηματίες, ειδικά οι μικροί αναγκάστηκαν να δίνουν 25% αύξηση μισθών ανά χρόνο, οπότε ή έκλειναν, ή έκλεβαν ή αύξαναν ανεξέλεγκτα τις τιμές προϊόντων και υπηρεσιών. Οι εξαγωγές βυθίστηκαν, η εθνική ανταγωνιστικότητα πήγε στα τάρταρα. Τότε ήταν που παραδοσιακές ελληνικές βιομηχανίες σαν την κλωστοϋφαντουργία άρχισαν να διαλύονται.

Οι κρατικές δαπάνες εκτοξεύτηκαν. Το 1982, οι δαπάνες του κρατικού προϋπολογισμού για μισθούς και συντάξεις ανέβηκαν κατά 35,5% σε σύγκριση με το 1981. Πραγματική καταστροφή για τα δημόσια οικονομικά. Μέχρι και ο Ανδρέας που δεν χαμπάριαζε από τέτοιες λεπτομέρειες, το αντιλήφθηκε. Οπότε έναν χρόνο μετά, μόλις το 1983, αλλάζει την ΑΤΑ του και φέρνει την «ετεροχρονισμένη». Βγήκε στην τηλεόραση και είπε ότι χρωστάει μεν την ΑΤΑ στους εργαζόμενους, αλλά θα τους την δώσει… αργότερα. Γράψε στο τεφτέρι, δηλαδή. Δυο χρόνια κράτησε ο ετεροχρονισμός.

Το 1985, ο Ανδρέας κάνει στροφή 180ο και από τις αυξήσεις ανά τετράμηνο, θεσπίζει με νόμο την προσωρινή πλήρη απαγόρευση αυξήσεων μισθών και συντάξεων, όχι μόνο στον δημόσιο αλλά και στον ιδιωτικό τομέα. Αν ένας επιχειρηματίας αύξανε τον μισθό ενός εργαζόμενου του, πλήρωνε πρόστιμο στο κράτος, τρελά πράγματα. Ποιος τα θυμάται αυτά από τον Ανδρέα; Κανείς, όλοι θυμούνται την ΑΤΑ του 1982.

Το 1987 που ο Ανδρέας αρχίζει πλέον να πνέει τα λοίσθια, επαναφέρει την ΑΤΑ, αλλά μια άλλη ΑΤΑ. Εδινε μεν αυξήσεις ανάλογες του πληθωρισμού, όμως είχε χωρίσει τον πληθωρισμό σε δυο κατηγορίες: στον εγχώριο και στον εισαγόμενο. Τον εγχώριο τον κάλυπτε με αυξήσεις, τον εισαγόμενο όχι. Κι ενώ είχαμε πληθωρισμό γύρω στο 18%, ο εγχώριος οριζόταν στο 4% και ο εισαγόμενος στο 14%, οπότε οι αυξήσεις ήταν 4%. Αλλά η ΑΤΑ τυπικά ίσχυε. Μιλάμε για τερτίπια άνευ προηγουμένου, σε μια προσπάθεια να απονευρωθεί ένα μέτρο που διέλυε την οικονομία, αλλά πολιτικά και ιστορικά είχε την σφραγίδα του Ανδρέα και δεν γινόταν να καταργηθεί.

Η ΑΤΑ καταργήθηκε από τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη το 1990, αλλά είναι χαρακτηριστικό  ότι λίγες εβδομάδες πριν από τις εκλογές, επί οικουμενικής κυβέρνηση Ζολώτα (που σχηματίστηκε διότι το Δημόσιο δεν είχε φράγκο στα ταμεία του), η τελευταία αύξηση που δόθηκε ήταν 9,4% στο τετράμηνο (!) Ασύλληπτα πράγματα. Φυσικά, όταν το 1993 ο Ανδρέας επανήλθε στην κυβέρνηση, μόλις τον ρωτούσαν αν θα θεσπίσει ξανά την ΑΤΑ, ξεσπούσε σε βροντερά γέλια.

Ας μας ξεκαθαρίσει λοιπόν ο Τσίπρας ποια ΑΤΑ ποιου Ανδρέα θα εφαρμόσει. Για να ξέρουμε κι εμείς για ποιον λόγο θα τον ψηφίσουμε.

Ακολουθήστε το Protagon στο Google News