Κίνα: Γιατί ο Σι κάνει εκκαθαρίσεις α λα Στάλιν
Κίνα: Γιατί ο Σι κάνει εκκαθαρίσεις α λα Στάλιν
Την ώρα που η προσοχή του πλανήτη αποσπάται από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή πρωτίστως και στην Ουκρανία δευτερευόντως, μια σειρά εκκαθαρίσεων τύπου Στάλιν σαρώνει το εξαιρετικά μυστικοπαθές πολιτικό σύστημα της Λαϊκής Κίνας, με βαθιές επιπτώσεις για την παγκόσμια οικονομία και για τις προοπτικές ειρήνης στην ευρύτερη περιοχή.
Τα σήματα που εκπέμπονται από το Πεκίνο είναι αλάνθαστα, ακόμη και την ώρα που οι υπηρεσίες ασφαλείας της Κίνας έχουν αυξήσει την καταστολή σε επίπεδα ολοκληρωτισμού, καθιστώντας σχεδόν αδύνατες τις πληροφορίες για το τι πραγματικά συμβαίνει στο εσωτερικό της χώρας, επεσήμανε πριν λίγο καιρό το Politico.
Η ανεξήγητη εξαφάνιση και απομάκρυνση των υπουργών Εξωτερικών και Αμυνας της Κίνας –και οι δύο θεωρητικά έμπιστοι συνεργάτες του προέδρου Σι Τζινπίνγκ, που επιλέχθηκαν και ανήλθαν σε θέσεις εξουσίας λίγους μήνες πριν εξαφανιστούν, στις αρχές του 2023– είναι μόνο δύο παραδείγματα.
Αλλα θύματα υψηλού κομματικού προφίλ περιλαμβάνουν τους στρατηγούς που είναι υπεύθυνοι για το πρόγραμμα πυρηνικών όπλων της Κίνας και ορισμένους από τους υψηλότερους αξιωματούχους που επιβλέπουν τον κινεζικό χρηματοπιστωτικό τομέα. Αρκετοί από αυτούς τους πρώην συνεργάτες του Σι έχουν, προφανώς, πεθάνει υπό κράτηση.
Ενα άλλο δυσοίωνο σημάδι είναι ο πρόωρος θάνατος του πρόσφατα αποχωρήσαντος πρωθυπουργού Λι Κεκιάνγκ, Νο 2 στην κομμουνιστική ιεραρχία, ο οποίος υποτίθεται ότι πέθανε από καρδιακή προσβολή σε μια πισίνα στη Σαγκάη στα τέλη Οκτωβρίου – παρότι απολάμβανε την καλύτερη ιατρική φροντίδα στον κόσμο. Μετά τον θάνατό του, ο Σι διέταξε να περιοριστεί σε μεγάλο βαθμό το δημόσιο πένθος για τον πρώην αντίπαλό του.
Ανθρωποι της κλίκας Σι τα θύματα
Από τότε που ξεκίνησε η πολιτική κυριαρχία του, το 2012, οι ατελείωτες εκκαθαρίσεις του Σι Τζινπίνγκ έχουν εξαφανίσει (με διάφορους τρόπους) εκατομμύρια αξιωματούχους της χώρας – από κορυφαίους «τίγρεις» του Κομμουνιστικού Κόμματος μέχρι χαμηλές γραφειοκρατικές «μύγες», σύμφωνα με την υποβλητική ορολογία του ίδιου του Σι.
Αυτό που είναι διαφορετικό σήμερα είναι ότι οι αξιωματούχοι που εξουδετερώνονται δεν είναι μέλη εχθρικών πολιτικών φατριών, αλλά έμπιστοι από τον εσωτερικό κύκλο της ίδιας της κλίκας του Σι – γεγονός που οδηγεί σε σοβαρά ερωτήματα σχετικά με τη σταθερότητα του καθεστώτος.
Με αυτή την πυρετώδη ατμόσφαιρα στην ουράνια πρωτεύουσα του Πεκίνου, υπάρχουν φόβοι ότι ένας απομονωμένος και παρανοϊκός πρόεδρος Σι θα μπορούσε να κάνει λάθος υπολογισμούς, να προκαλέσει ένοπλη σύγκρουση με έναν από τους πιο αδύναμους γείτονές του, ή ακόμη και να εξαπολύσει μια πλήρους κλίμακας εισβολή στη δημοκρατική Ταϊβάν, ώστε να αποσπάσει την προσοχή από τα εσωτερικά του προβλήματα.
Οι πολιτικοί σεισμοί που έρχονται σαν κύματα από την παλιά αυτοκρατορική ηγετική μονάδα του Ζογκνανχάι –το συγκρότημα που στεγάζει τα γραφεία του Κινεζικού Κομμουνιστικού Κόμματος και του Κρατικού Συμβουλίου, και χρησιμεύει ως κατοικία για την ηγεσία του– επιδεινώνουν την ήδη δεινή κατάσταση της κινεζικής οικονομίας.
Κινέζοι οικονομικοί παράγοντες και επιχειρηματίες παραπονιούνται ψιθυριστά ότι πρέπει να ξοδεύουν αμέτρητες ώρες μελετώντας τη «Σκέψη του Σι Τζινπίνγκ για τον Σοσιαλισμό με τα Κινεζικά Χαρακτηριστικά για μια Νέα Εποχή» – ένα οδυνηρά πομπώδες κυβερνητικό βιβλίο-μάντρα, που συνοψίζει την ιδέα μιας ολοκληρωτικής διακυβέρνησης χωρίς ιδεολογία και την επιστροφή μιας μορφής προσωπολατρείας στην Κίνα.
Τις τελευταίες εβδομάδες, η κορυφαία επενδυτική τράπεζα της χώρας απαγόρευσε τα αρνητικά μακροοικονομικά σχόλια ή τα σχόλια για την κατάσταση της αγοράς, καθώς και κάθε συμπεριφορά που θα μπορούσε να υποδηλώνει ότι οι τραπεζίτες της ακολουθούν «ηδονιστικούς τρόπους ζωής».
Η «πιπεράτη» υπόθεση Τσιν Γκανγκ
Λίγο καιρό αφότου ανέλαβε την προεδρία του ΚΚΚ, το 2012, ο Σι άρχισε να εκκαθαρίζει τους πραγματικούς και αντιληπτούς εχθρούς του, σε μια εκστρατεία «κατά της διαφθοράς» που δεν ολοκληρώθηκε ποτέ. Εκατοντάδες ανώτατοι αξιωματικοί του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού (PLA), καθώς και χιλιάδες κορυφαία στελέχη του κόμματος, έχουν συλληφθεί, εξαφανιστεί ή «αυτοκτονηθεί».
Οι ωφελημένοι αυτής της πολυετούς εκκαθάρισης ήταν επαρχιακοί γραφειοκράτες που συνεργάστηκαν με τον Σι νωρίτερα στην καριέρα του και των οποίων το κύριο προσόν είναι η αδιαμφισβήτητη πίστη στον «ηγέτη του λαού». Αυτοί οι πρώην αξιωματούχοι μικρής εμβέλειας αποτελούν τώρα την πλειοψηφία της Μόνιμης Επιτροπής του Πολιτικού Γραφείου, η οποία κατέχει την απόλυτη εξουσία στην Κίνα.
Μια τέτοια έμπιστη προσωπικότητα, όμως, ήταν και ο Τσιν Γκανγκ, πρώην εκπρόσωπος του κινεζικού υπουργείου Εξωτερικών, του οποίου η καριέρα ανήλθε στη στρατόσφαιρα αφότου έγινε επικεφαλής του πρωτοκόλλου της Κίνας, επιβλέποντας τις περισσότερες από τις αλληλεπιδράσεις του Προέδρου Σι με ξένους αξιωματούχους μεταξύ 2014-2018.
Μετά από μια σύντομη θητεία ως υφυπουργός Εξωτερικών, ο Τσιν διορίστηκε πρεσβευτής στην Ουάσινγκτον τον Ιούλιο του 2021 και υπουργός Εξωτερικών μόλις 18 μήνες αργότερα – μια απίστευτα ταχεία άνοδος, την οποία η κινεζική νομενκλατούρα απέδωσε στην εγγύτητα στον «μεγάλο ηγέτη» και στην προσωπική εύνοιά του.
Στις 25 Ιουνίου του τρέχοντος έτους, μόλις έξι μήνες αφότου έλαβε την υπουργική καρέκλα, ο Τσιν είχε συναντήσεις στο Πεκίνο με τους υπουργούς Εξωτερικών της Σρι Λάνκα και του Βιετνάμ, καθώς και με τον υφυπουργό Εξωτερικών της Ρωσίας, Αντρέι Ρουντένκο. Μετά εξαφανίστηκε.
Σύμφωνα με πολλές πηγές που έχουν πρόσβαση σε υψηλόβαθμους κινέζους αξιωματούχους, η πραγματική αποστολή του Ρουντένκο στο Πεκίνο ήταν να ενημερώσει τον Σι ότι ο υπουργός Εξωτερικών του και αρκετοί ανώτατοι αξιωματικοί του PLA είχαν γίνει πιόνια των Δυτικών υπηρεσιών πληροφοριών.
Μετά την εξαφάνισή του ήρθαν στο φως φλογερές ιστορίες για τη σχέση του Τσιν με μια ρεπόρτερ του κινεζικού τηλεοπτικού σταθμού Phoenix TV, τη Γου Ζιαοτιάν, με την οποία φέρεται να απέκτησε έναν γιο που είναι αμερικανός πολίτης. Οι ιστορίες κυκλοφόρησαν ευρέως στο διαδίκτυο, με την προφανή συγκατάθεση των κινέζων λογοκριτών του κυβερνοχώρου.
Σύμφωνα με αρκετές πηγές κοντά σε κορυφαίους αξιωματούχους, ο πραγματικός λόγος για την απότομη εξαφάνιση του Τσιν ήταν η εμπλοκή του σε ένα πολύ πιο σοβαρό σκάνδαλο, στο οποίο εμπλέκονται ο υπουργός Αμυνας και οι στρατηγοί που διοικούσαν τη «δύναμη πυραύλων» της Κίνας, η οποία επιβλέπει το πρόγραμμα πυρηνικών όπλων της χώρας.
Σχεδόν ταυτόχρονα με τον Τσιν, εξαφανίστηκαν ο ανώτατος διοικητής της πυραυλικής δύναμης Λι Γιουτσάο, ο αναπληρωτής του Λιου Γκουανγκμπίν και ο πρώην αναπληρωτής του Ζανγκ Ζενζόνγκ. Αρκετοί άλλοι ανώτεροι υπάλληλοι και πρώην αξιωματικοί της δύναμης συνελήφθησαν επίσης, ενώ τουλάχιστον ένας πρώην υποδιοικητής πέθανε από αδιευκρίνιστη ασθένεια, σύμφωνα με αναφορές των κρατικών μέσων ενημέρωσης.
Λίγο καιρό μετά την επίσημη αναγνώριση της εκκαθάρισης της πυραυλικής δύναμης, ο Λι Σανγκφού, ο άνθρωπος που επέλεξε ο Σι ως υπουργό Αμυνας της Κίνας τον Μάρτιο του τρέχοντος έτους, εξαφανίστηκε επίσης. Η επίσημη απόλυσή του ανακοινώθηκε στα τέλη Οκτωβρίου.
Περαιτέρω προσθήκη στην ίντριγκα προσέφερε μια λιτή αναφορά των κρατικών μέσων ενημέρωσης την ημέρα πριν από την επίσημη απομάκρυνση του Τσιν από τη θέση του υπουργού Εξωτερικών, τον περασμένο Ιούλιο. Ανέφερε ότι ο Γουάνγκ Σαοζούν, διοικητής από το 2015 της μονάδας της Κεντρικής Φρουράς, που προστατεύει τους κορυφαίους ηγέτες της Κίνας και επιβλέπει τον προσωπικό σωματοφύλακα του προέδρου Σι, πέθανε τρεις μήνες νωρίτερα εξαιτίας «αναποτελεσματικής ιατρικής περίθαλψης».
Δεδομένης της αδιαφάνειας του κινεζικού πολιτικού συστήματος, είναι αδύνατο να επιβεβαιωθούν οριστικά αυτοί οι ισχυρισμοί, και η κινεζική κυβέρνηση δεν σχολιάζει την εσωτερική λειτουργία του Κομμουνιστικού Κόμματος. Αλλά η συγκλονιστική φύση αυτών των ισχυρισμών καθιστά σαφή την πυρετώδη παράνοια που διαπερνά τον τελευταίο χρόνο το Πεκίνο.
Ακολουθήστε το Protagon στο Google News