Η άγνωστη Καμίλα: Από ερωμένη, βασίλισσα της Αγγλίας
Η άγνωστη Καμίλα: Από ερωμένη, βασίλισσα της Αγγλίας
Με τον θάνατο της Ελισάβετ, το 2022, η σύζυγος του Καρόλου έλαβε τον τίτλο της βασιλικής συζύγου (queen consort), αλλά πλέον, μετά τη στέψη του επόμενου μήνα, θα έχει επιτέλους τον τίτλο της βασίλισσας: η 75χρονη Καμίλα Ρόζμαρι Σαντ, πρώην σύζυγος του Αντριου Πάρκερ Μπόουλς, θα είναι η απολύτως νόμιμη βασίλισσα Καμίλα, χωρίς ωστόσο ο κόσμος να γνωρίζει πολλά για αυτήν. Γιατί; Υπάρχουν μερικοί απλοί λόγοι, γράφει η Ζόι Γουίλιαμς στον Guardian.
Εν μέρει, υποστηρίζει, αυτό συμβαίνει επειδή η Καμίλα δεν δίνει ποτέ συνεντεύξεις και εν μέρει επειδή δεν αποκαλύπτει πολλά με τις πράξεις της, οι οποίες είναι τυπικά βασιλικές: καλές πράξεις και άλογα, ουσιαστικά· και εν μέρει επειδή έχει λειτουργήσει για δεκαετίες… κρυπτογραφικά.
Τι πιστεύουμε για τη μοιχεία, τον γάμο, το διαζύγιο, τη βασιλική οικογένεια, την τάξη των ανθρώπων που δεν εργάζονται, τις πιο λεπτές διαβαθμίσεις της κοινωνικής ιεραρχίας; Για τον Κάρολο; Για την Νταϊάνα; Μερικές φορές οι αντιπαραθέσεις για αυτά τα ζητήματα είχαν αναφορές σε αποτρόπαιες λεπτομέρειες, με την Καμίλα ως αντικείμενο αλλά ποτέ ως υποκείμενο. Το αποτέλεσμα είναι ότι ποτέ δεν ήταν πιο σκοτεινή από τότε που όλοι μιλούσαν για εκείνη, γράφει η Γουίλιαμς στον Guardian, υπογραμμίζοντας ότι εννοεί το αντικείμενο και το υποκείμενο με τη γραμματική τους έννοια, φυσικά.
Στο ζήτημα της Καμίλας ως υποκειμένο του βασιλείου –και το συνοδευτικό σικ αξίωμα σχετικά με το αν ένας πρίγκιπας μπορεί ή όχι να παντρευτεί ένα υποκείμενο, και ποιά υποτίθεται ότι θα παντρευτεί αν όχι εκείνη– θα φτάσουμε αργότερα. (Η απάντηση φαίνεται ότι είναι μια ξαδέρφη, μια Γερμανίδα, ή μια γερμανίδα ξαδέρφη.)
Ωστόσο, χάρη στη σχολαστικότητα των μελετητών της βασιλικής οικογένειας, ο σκελετός της ζωής της είναι πάνω-κάτω γνωστός. Ιδού οι πέντε περίοδοι στη ζωή της μέλλουσας βασίλισσας:
1947-1964: Μια αξιόλογη παιδική ηλικία
Οχι, δεν συνέβη κάτι πραγματικά αξιοσημείωτο. Η Καμίλα, κόρη της Ρόζαλιντ Νε Κιούμπιτ και του Μπρους Σαντ, γεννήθηκε στο νοσοκομείο King’s College στο νότιο Λονδίνο, έχοντας πολλούς αξιόλογους προγόνους στο γενεαλογικό της δέντρο· ανάμεσά τους η Αλις Κέπελ, ερωμένη του Εδουάρδου Ζ’, βασιλιά της Μεγάλης Βρετανίας και Ιρλανδίας και αυτοκράτορα των Ινδιών, ο πρωτομάστορας Τόμας Κιούμπιτ, ένας από τους πρώτους κατασκευαστές της Βρετανίας, το όνομα του οποίου έχει συνδεθεί με μεγάλα δημόσια και ιδιωτικά έργα, καθώς και ένας αρκετά μεγάλος αριθμός μη διακεκριμένων προγόνων, ανάξιων και προλετάριων…
Το μόνο που χρειάζεται να γνωρίζουμε, ωστόσο, είναι ότι οι Σαντ ήταν πλούσιοι, με σπίτια στο Ανατολικό Σάσεξ και στο Νότιο Κένσινγκτον· μεγάλωσαν την Καμίλα και τα μικρότερα αδέρφια της, Αναμπελ και Μαρκ (πέθανε σε ατύχημα το 2014), κανονικά· και το μόνο ασυνήθιστο για την τάξη και την εποχή τους ήταν ότι υπήρξαν πολύ υποστηρικτικοί και στοργικοί γονείς.
Η Καμίλα τούς περιέγραφε πάντα θερμά, ενώ η Αναμπελ δήλωσε στο Vanity Fair: «Σε αντίθεση με πολλούς της γενιάς μας, είχαμε αυτή την απίστευτα ζεστή, άνετη σχέση με τους γονείς μας». Προσθέστε μερικά σκυλιά και άλογα και αυτή η παιδική ηλικία, ως δια μαγείας, φαίνεται ότι δημιούργησε μια γυναίκα που συνήθως έχει καλή διάθεση. Ετσι περιγράφουν, άλλωστε, την Καμίλα οι φίλες της από το σχολείο: αισιόδοξη, χαρούμενη, χωρίς άγχη.
Οταν οι ιστορικοί γράφουν για τους βασιλιάδες και τις ερωμένες τους κάνουν πάντα αυτό το αριστοτεχνικά ακαταλαβίστικο σχόλιο όταν το εν λόγω μέλος της βασιλικής οικογένειας δεν επιλέγει την ομορφιά, όπως ένας κριτής της Μις Κόσμος: «Η κόμισσα τάδε δεν ήταν όμορφη, αλλά ο πρίγκιπας δείνα ερωτοχτυπήθηκε». Ο Κάρολος, για παράδειγμα, «γεννήθηκε, μεταφορικά, με πονοκέφαλο», σύμφωνα με τα λόγια του βασιλικού βιογράφου Χιούγκο Βίκερς.
Αλλά αν σκεφτεί κανείς τη βασιλική οικογένεια, κανένα μέλος της οποίας δεν φαίνεται και πολύ χαρούμενο, εκτός από εκείνα τα κλάσματα δευτερολέπτων που ένα άλογο έχει μόλις κερδίσει κάτι, δεν είναι δύσκολο να καταλάβει γιατί ο διάδοχος του θρόνου ελκόταν τόσο πολύ από τη μοναδική γυναίκα στον κύκλο του «που δεν είχε την έκφραση μπουλντόγκ ενώ γλείφει τσουκνίδα», γράφει η Ζόι Γουίλιαμς στον Guardian (και λίγα λέει…)
Η Καμίλα πήγε στο σχολείο «Queen’s Gate», στο Νότιο Κένσινγκτον, και στη συνέχεια στο «Mon Fertile» της Ελβετίας, που δεν λειτουργεί πια. Περισσότερα δεν μπορούν να βρεθούν για το ακαδημαϊκό ιστορικό της. Τα δημόσια σχολεία υπάρχουν για να δημιουργούν το υλικό που χρειάζονται για την τάξη που θέλουν να φτιάξουν, εξηγεί στον Guardian η Ζόι Γουίλιαμς. Οταν χρειάζονταν στρατιώτες, το περιβάλλον του Ιτον ήταν πολύ σκληρό. Αργότερα, όταν χρειάστηκαν ασυνείδητοι δικηγόροι και καιροσκόποι πρωθυπουργοί, το διάσημο κολέγιο προσαρμόστηκε με επιτυχία, παράγοντας τους Μπόρις Τζόνσον και Ντέιβιντ Κάμερον. Η κατάσταση για τα κορίτσια δεν διαφέρει· και στις δεκαετίες του 1950 και του 1960, ειδικά, χρειάζονταν οικοδέσποινες και συζύγους για αναπαραγωγή.
1965-73: Η ντεμπιτάντ
Το 1965, όταν η Καμίλα ήταν 17χρονη ντεμπιτάντ, ο θεσμός του Χορού των Ντεμπιτάντ είχε καταρρεύσει. Οι νεαρές κυρίες της καλής κοινωνίας δεν παρουσιάζονταν πλέον στη βασίλισσα, αλλά σε έναν διευρυμένο κύκλο. Ο θεσμός διαβρωνόταν σταθερά από την πριγκίπισσα Μαργαρίτα, που έκανε πικάντικα σχόλια, πιθανότατα σε κατάσταση μέθης. («Επρεπε να το σταματήσουμε» είχε πει. «Κάθε τσούλα στο Λονδίνο έμπαινε μέσα».)
![](https://www.protagon.gr/wp-content/uploads/2023/04/GettyImages-613460626.jpg)
Το ερώτημα που αναφύεται, στο μεταξύ, συνεχώς σε ολόκληρο το έπος της Καμίλα και του Τσαρλς (μέσα από τη σχέση τους, τους πρώτους γάμους και των δύο και όλες τις συνέπειες) είναι: «Αν του άρεσε τόσο πολύ, γιατί δεν την παντρεύτηκε εξαρχής;»
«Δεν ήταν αρκετά κομψή», «Δεν έμοιαζε αρκετά με πριγκίπισσα», έλεγε το αφήγημα, το οποίο όμως η Ζόι Γουίλιαμς εξακολουθεί να μην μπορεί να το πιστέψει. Το 1971, όταν γνώρισε τον Κάρολο, η Καμίλα δεν ήταν παρθένα, είναι η απάντηση, γράφει στον Guardian, και όλοι όσοι ενδιαφέρθηκαν αρκετά εκείνη την εποχή συμφωνούν.
Στο βιβλίο του «Charles & Camilla: Portrait of a Love Affair», ο Γκάιλς Μπράντρεθ αποκαλύπτει ακόμη και την ημερομηνία που έχασε την παρθενία της η νέα βασίλισσα, καθώς και από ποιον (27 Μαρτίου 1965, Κέβιν Μπερκ). Ο Μπράντρεθ ισχυρίζεται στο βιβλίο του ότι δεν γνώριζε πολλά για την Καμίλα όταν άρχισε να γράφει· στην Daily Mail, όμως, είπε ότι την γνώριζε ως έφηβη, όταν κάπνιζε Woodbines. Αρα, είναι ένας απίστευτα αναξιόπιστος αφηγητής, πλην όμως ακριβής στα βασικά. Η ρήτρα της παρθενίας ήταν προαπαιτούμενο. Ηταν εντάξει να είσαι η ερωμένη του πρίγκιπα, όποιο κι αν ήταν το παρελθόν σου, αλλά όχι η σύζυγός του.
![](https://www.protagon.gr/wp-content/uploads/2023/04/GettyImages-52180051.jpg)
Η Καμίλα γνώρισε τον Αντριου Πάρκερ Μπόουλς το 1966 και το ειδύλλιό τους κράτησε επτά χρόνια. Ο Κάρολος ήθελε να την παντρευτεί στα τέλη του 1972, αλλά του απαγορεύτηκε. Προφανώς τότε τελείωσε το πρώτο μέρος της σχέσης τους και το 1973 η Καμίλα παντρεύτηκε τον Πάρκερ Μπόουλς.
1974-86: Τρομερή σύζυγος (αστείο!), εξαιρετική μητέρα και μεγάλη λάτρης των αλόγων
Η κοινή γνώμη έχει ταλαντευθεί ανάμεσα στο πόσο «στωικός κερατάς για τόσα χρόνια» ήταν ο Πάρκερ Μπόουλς και το πόσο «κακομαθημένος, χωρίς αγάπη άνδρας, αυτός την οδήγησε στην αγκαλιά του Καρόλου, με τη δική του συμπεριφορά». Μία από τις φορές που ο Πάρκερ Μπόουλς και η Καμίλα χώρισαν, το 1970, ήταν επειδή εκείνος πίστευε ότι μπορούσε να «ρίξει» την πριγκίπισσα Αννα· η φιλία τους αναζωπυρώθηκε την περίοδο του χωρισμού της πριγκίπισσας με τον Μαρκ Φίλιπς, στα τέλη της δεκαετίας του 1980.
Η Γουίλιαμς πιστεύει, όμως, ότι είναι λανθασμένες οι προσπάθειες να ταξινομηθούν η Καμίλα και ο Πάρκερ Μπόουλς ως θύμα και ένοχος. Είναι πιθανό αυτή η κοινωνική τάξη να έχει κατανόηση, λέει: όταν κάποιος έχει την ευκαιρία να βγει από τη «σούπα» της αριστοκρατίας και να πιάσει το βασιλικό «κρουτόν», την αρπάζει με τα δυο του χέρια και με την ευλογία όλων.
Μετά τον γάμο της, η Καμίλα μετακόμισε στο Μπολχάιντ του Γουίλτσαϊρ και απέκτησε δύο παιδιά (τον Τομ το 1974 και τη Λόρα το 1978), αλλά από το καλοκαίρι του 1979 αυτή και ο Κάρολος ήταν ξανά μαζί, πηγαίνοντας μεν χωριστά σε χορούς (εκείνη με τον Αντριου και ο Κάρολος με κάποια ελκυστική συνοδό), αλλά ερωτοτροπώντας δημόσια. Οι μεγαλύτεροι σκανδαλίζονταν, αλλά οι περισσότεροι συμφωνούσαν με τη νέα μόδα των φιλιών στην πίστα ενώ ο σύζυγος ήταν παρών, επειδή το έκανε ο πρίγκιπας της Ουαλίας. Και το 1980, όταν ο Κάρολος επέλεξε ως κατοικία του το Χάιγκροουβ, ήταν γνωστό τοις πάσι ότι το έκανε κυρίως επειδή το Μπολχάιντ απείχε μόλις 16 χλμ.
![](https://www.protagon.gr/wp-content/uploads/2023/04/GettyImages-2352014.jpg)
Ο Κάρολος παντρεύτηκε την Νταϊάνα Σπένσερ το 1981 και στη διαβόητη συνέντευξή του στον Τζόναθαν Ντίμπλμπι το 1994 επέμενε ότι τα επόμενα πέντε χρόνια δεν συνέβη τίποτε ανάμεσα σε εκείνον και την Καμίλα. Αργότερα, όμως, η Νταϊάνα ήταν ανένδοτη ότι ο Κάρολος και η Καμίλα ήταν πάντα ερωτευμένοι. Η αλήθεια είναι ότι από τα τέλη του 1981 και μετά συναντήθηκαν σε πολλές ιπποδρομίες.
1987-2004: Μισητή φιγούρα
Η κασέτα του «Camillagate» ή «tampongate», όπως έγινε επίσης γνωστή η ερωτική συνομιλία μεταξύ του Καρόλου και της Καμίλα που μεταγράφηκε αρχικά από ένα αυστραλιανό περιοδικό και μετά από τα βρετανικά ταμπλόιντ, κυκλοφόρησε το 1993. Το τηλεφώνημα είχε γίνει στα τέλη του 1989, όταν ο Κάρολος και η Καμίλα είχαν μια προσωπική, πλην όμως δημοσίου ενδιαφέροντος σχέση για τουλάχιστον τρία χρόνια. Και τρεις μήνες μετά τον επίσημο χωρισμό του Κάρολου με την πριγκίπισσα Νταϊάνα, ο Τύπος ξεφάντωνε με τις ερωτικές φαντασιώσεις του παράνομου ζευγαριού, τις οποίες αντάλλασσαν τηλεφωνικά, με αποκορύφωμα την επιθυμία του τότε μελλοντικού βασιλιά να μεταμορφωθεί σε «ταμπόν» μέσα της…
Διαβάζοντας, όμως, τώρα την απομαγνητοφώνηση της εξάλεπτης συνομιλίας, μοιάζουν μάλλον να αγωνιούν παρά να διασκεδάζουν, παγιδευμένοι στο status quo τους, ασφυκτιώντας σε αυτόν τον στενό χώρο ανάμεσα στο τι ανέμεναν οι συμβάσεις από αυτούς και σε αυτό που ο κύκλος τους ήξερε πως ήταν αλήθεια.
Η Νταϊάνα αποκάλυψε την αλήθεια, πρώτα στο βιβλίο «Diana, Her True Story» του Αντριου Μόρτον, το 1992, και τρία χρόνια αργότερα στη συνέντευξη του Μάρτιν Μπασίρ («ήμασταν τρεις σε αυτόν τον γάμο»), η οποία παραμένει μια από τις πιο δημοφιλείς εκπομπές στην ιστορία της βρετανικής τηλεόρασης. Η Καμίλα και ο Πάρκερ Μπόουλς χώρισαν εκείνη τη χρονιά, ο Κάρολος και η Νταϊάνα την επόμενη.
Αυτό που ίσως, όμως, έχει ξεχαστεί είναι το πόσο πολύ μισούσαν οι άνθρωποι την Καμίλα, με την οργή τους για λογαριασμό της Νταϊάνα –σχεδόν καρικατούρα μιας αδικημένης συζύγου– να στοχεύει την άλλη γυναίκα, γράφει η Ζόι Γουίλιαμς στον Guardian. Τα ταμπλόιντ τη μισούσαν. Η κοινή γνώμη στράφηκε εναντίον της τόσο αμείλικτα που, αν είχε διεξαχθεί δημοψήφισμα για το τι θα έπρεπε να γίνει με αυτά τα δυο ερωτοχτυπημένα πουλάκια, η Καμίλα πιθανότατα θα είχε καταλήξει στη φυλακή. Ο Μπράντρεθ περιγράφει με τοξικές λεπτομέρειες το πώς της πέταξαν ψωμάκια στο πάρκινγκ του σουπερμάρκετ Sainsbury’s στο Τσίπενχαμ. Μετά τον θάνατο της Νταϊάνα η έχθρα εντάθηκε ακόμη περισσότερο.
![](https://www.protagon.gr/wp-content/uploads/2023/04/GettyImages-135419141.jpg)
Ωστόσο, η πιο συγκεκριμένη κριτική που έχει καταγραφεί είναι αυτή του πρίγκιπα Χάρι. Φέτος, είπε σε συνέντευξή του: «Βλέπω κάποια που παντρεύτηκε τον θεσμό και έχει κάνει ό,τι μπορεί για να βελτιώσει τη δική της φήμη και τη δική της εικόνα, προς όφελός της». Ο Χάρι κατηγορεί την Καμίλα ότι διέρρευσε ιστορίες για εκείνον και τον Γουίλιαμ στις εφημερίδες –μεταξύ άλλων για το διάστημα που έκανε αποτοξίνωση, το 2002– για να βελτιώσει τη δική της θέση. Προφανώς, προσπαθούσε να κάνει τον Χάρι να μοιάζει με ναυάγιο, ώστε να προκαλέσει συμπάθεια για τον εαυτό της.
Η Ζόι Γουίλιαμς διαφωνεί. Ο Χάρι την καταδικάζει, αλλά γιατί η θέση του να έχει κάποια σχέση με την άποψη του κοινού για την Καμίλα; Αυτή η οικογένεια, λέει, έχει ταλαιπωρηθεί τόσο πολύ από δυσάρεστες ερωτήσεις του Τύπου, ώστε πάντα υποθέτουν ότι κάποιος δικός τους κάνει κάτι επικίνδυνο με την ελπίδα σημαντικού οφέλους. Αλλά ίσως κανείς να μην κάνει κάτι τέτοιο, απλώς το όφελος μπορεί να φτιάχνει περιστασιακά τα πράγματα.
2005-23: Βασιλική σύζυγος
Ο Κάρολος και η Καμίλα παντρεύτηκαν με πολιτικό γάμο, όχι στο κάστρο του Γουίνδσορ, αλλά στο «Windsor Guildhall» (ιδιωτική αίθουσα που προσφέρεται για γάμους και δεξιώσεις, όπου έγινε και ο γάμος του Ελτον Τζον)· ήταν μια περιθωριακή τελετή, με θυμωμένα πλήθη να αποκρούονται στην είσοδο, με τρομερό τηλεοπτικό φωτισμό και τον Τύπο να ελέγχει τα πάντα εξονυχιστικά.
Επειδή υπήρχε ακόμα πολύς θυμός στον αέρα, οι αξιωματούχοι της περιοχής αρνήθηκαν να υψώσουν τη σημαία στα γενέθλια της Καμίλα, θεωρώντας ότι επτάμισι χρόνια(!) μετά τον θάνατο της Νταϊάνα ήταν «ακόμα πολύ νωρίς»…
Ο Χάρι, πάλι, είναι ακούσια αποκαλυπτικός. Λέει ότι αυτός και ο Γουίλιαμ είχαν παρακαλέσει τον Κάρολο να μην παντρευτεί την Καμίλα, αλλά όταν έγινε σαφές ότι θα το έκανε ούτως ή άλλως «του σφίξαμε το χέρι και του ευχηθήκαμε. Χωρίς αρνητικά συναισθήματα. Αναγνωρίσαμε ότι τελικά θα ήταν με τη γυναίκα που αγαπούσε, τη γυναίκα που πάντα αγαπούσε» είπε.
![](https://www.protagon.gr/wp-content/uploads/2023/04/2023-04-05T195237Z_1860519409_RC2E80AKPGQI_RTRMADP_3_BRITAIN-ROYALS.jpg)
Τελικά μαλάκωσε και η κοινή γνώμη, γιατί τα ψεύτικα συναισθήματα –το πάθος για συμβάσεις και θυσίες και η εμμονή με το καθήκον, όταν είναι καθήκον άλλου, βέβαια– πάντα θα δίνουν τη θέση τους στα αληθινά συναισθήματα δυο ανθρώπων που θέλουν να είναι μαζί, έστω κι αν αυτό σημαίνει ότι ο ένας πρέπει να ζήσει τη ζωή του σαν προϊόν γυναικείας φροντίδας, γράφει σαρκαστικά η Ζόι Γουίλιαμς στον Guardian.
Καταλήγει αναφέροντας ότι ο Μαρκ Μπόλαντ, πρώην αναπληρωτής προσωπικός γραμματέας του Κάρολου, σε μια σπάνια στιγμή αποκαλύψεων, είπε ότι κάποτε ένας συγγενής της είχε αποκαλέσει την Καμίλα «την πιο τεμπέλα γυναίκα που γεννήθηκε στην Αγγλία τον 20ό αιώνα». Αλλά αν σκεφτεί κανείς όλα αυτά τα χρόνια, όλα αυτά τα παιχνίδια, όλη αυτή τη σύγχυση και την αβεβαιότητα, η δουλειά της μοιάζει πολύ σκληρή.
Ακολουθήστε το Protagon στο Google News