Μανιφέστο Ζάκερμπεργκ: Το Facebook και η Δημοκρατία
Μανιφέστο Ζάκερμπεργκ: Το Facebook και η Δημοκρατία
Το Facebook δεν είναι μόνο αναρτήσεις φωτογραφιών που δείχνουν φαγητά ή ποσταρίσματα με τραγουδάκια, τιμώντας τον Αγιο Βαλεντίνο ή γιορτάζοντας την Τσικνοπέμπτη και τις Απόκριες.
Το τελευταίο διάστημα αυτό το μέσο κοινωνικής δικτύωσης συζητείται πολύ. Από τη μία, για τη διάδοση ψευδών ειδήσεων – ειδικά στην άλλη άκρη του Ατλαντικού, κατά την προεκλογική τους περίοδο. Από την άλλη, για το αν, τελικά, ο ιδρυτής του, ο Μαρκ, θα εμπλακεί με την πολιτική – ειδικά μετά την ανακοίνωση του πολυεκατομμυριούχου ότι θα κάνει περιοδεία, σε αμερικανικές πόλεις, μέσα στο 2017.
Ολα αυτά έκαναν τον Ζάκερμπεργκ να δημοσιεύσει μια μακροσκελή επιστολή -με τίτλο «Οικοδομώντας την παγκόσμια κοινότητα»- την Πέμπτη 16 Φεβρουαρίου. Με αυτήν απαντά στις επικρίσεις κατά του Facebook και αναφέρεται, μεταξύ άλλων, στο κλίμα κατά της παγκοσμιοποίησης, το οποίο συνεχώς μεγαλώνει. Το 6.500 λέξεων μανιφέστο, το οποίο δημοσιεύτηκε στη σελίδα του στο Facebook, περιγράφει τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο κόσμος και αναφέρει τα μέτρα που μπορεί να λάβει το Facebook για την αντιμετώπισή τους. Από την κλιματική αλλαγή και τις πανδημίες, έως την τρομοκρατία και την ανισότητα, ο Ζάκερμπεργκ δηλώνει πως έχει ένα σχέδιο για το πώς μπορεί να δημιουργήσει ένα πιο ευοίωνο μέλλον. Και από ό,τι φάνηκε, μέχρι τη στιγμή που γράφονταν αυτές οι γραμμές, 68 χιλιάδες ακόλουθοί του είχαν κάνει «like» – αδιάψευστο γεγονός το πόσοι συμφωνούν μαζί του.
Ολόκληρη η επιστολή του είναι διαθέσιμη εδώ
Καλά όλα αυτά, αλλά τι θα γίνει; Θα πολιτευτεί; Ο ίδιος δηλώνει απερίφραστα όχι, αλλά αυτή η επιστολή μυρίζει έντονα «υποψηφιότητα για πρόεδρος των ΗΠΑ». Αυτό, τουλάχιστον, σχολίασαν και αρκετά ξένα μίντια. Το βέβαιο είναι, βάσει αυτών που έγραψε ο ίδιος, πως το νέο σχέδιό του απορρέει από τον βασικό χαρακτήρα και νόημα αυτού του μέσου κοινωνικής δικτύωσης: οι άνθρωποι να μοιράζονται πληροφορίες και να συνδεθεί όλος ο κόσμος. «Η πρόοδος απαιτεί τώρα από την ανθρωπότητα να ενωθεί, όχι μόνο μέσα από τις πόλεις ή τα έθνη, αλλά και ως μια παγκόσμια κοινότητα», έγραψε. «Το Facebook μάς φέρνει πιο κοντά στην οικοδόμηση μιας παγκόσμιας κοινότητας. Οταν ξεκινήσαμε, αυτή η ιδέα δεν ήταν αμφιλεγόμενη.
![The Facebook logo is displayed on their website in an illustration photo taken in Bordeaux, France, February 1, 2017. REUTERS/Regis Duvignau](https://www.protagon.gr/wp-content/uploads/2017/02/2017-02-06T150103Z_1_MTZGRQED26YKDSDO_RTRFIPP_0_FACEBOOK-FRANCE-600x386.jpg)
»Ομως τώρα, σε ολόκληρο τον κόσμο υπάρχουν άνθρωποι που μένουν πίσω από την παγκοσμιοποίηση και γίνονται κινήσεις για την απόσυρσή τους από την παγκόσμια σύνδεση», πρόσθεσε. Η Δημοκρατία γεννιέται ξανά μέσα στο Facebook, με άλλα λόγια. Σε ολόκληρη την επιστολή-ποταμό αποφεύγεται, ως ο διάβολος το λιβάνι, οποιαδήποτε αναφορά στις πολιτικές του Ντόναλντ Τραμπ που σπάρθηκαν με διχασμό ή στο Brexit που θα μειώσει το άθροισμα της Ευρώπης. Πολύ γενικά, αναφέρεται στην οικοδόμηση της ενωμένης κοινότητας, αλλά και τη μείωση της πόλωσης. Οπως θα τόνιζε -με γενικότητες- και ένας καλός πολιτικός, δηλαδή.
Ακριβώς βάσει αυτής της λογικής ήταν και τα επόμενα που έγραψε ο διευθύνων σύμβουλος του Facebook. Μία δεκαετία μετά τη στιγμή που «ζυμωθήκαμε» με τα «likes» και τα «share» και πάντα με άξονα τη σύνδεση των ανθρώπων, ο ίδιος θεωρεί ότι, πια, το επίκεντρο εστιάζεται «στην ανάπτυξη της κοινωνικής υποδομής για την κοινότητα, την υποστήριξη της ασφάλειας, την ενημέρωση, την εμπλοκή του πολίτη, καθώς και την ένταξη όλων στο πλαίσιο αυτό» – πέντε τομείς, δηλαδή. Στην επιστολή δεν επαίρεται για όλα αυτά που έχει επιτύχει το Facebook, αλλά στο πώς μπορεί, μελλοντικά, να κάνει κι άλλα, πιο σημαντικά. Για την κατασκευή υποστηρικτικών κοινοτήτων, ο Ζάκερμπεργκ αναφέρθηκε σε μια «εντυπωσιακή πτώση στη σημαντική κοινωνική υποδομή των τοπικών κοινωνιών», η οποία μπορεί να αντιμετωπιστεί μέσα από τις ομάδες στο Facebook – βλέπε τις ομάδες γονέων. Στο κομμάτι της ασφάλειας, αναφέρεται στην ανάπτυξη των ειδοποιήσεων (amber alerts) για τη διάσωση παιδιών που έχουν απαχθεί, καθώς και στον έλεγχο ασφαλείας, όπου οι χρήστες μπορούν να προειδοποιήσουν τους δικούς τους ανθρώπους ότι είναι ασφαλείς σε περίπτωση κάποιας τρομοκρατικής επίθεσης ή φυσικής καταστροφής.
Και ερχόμαστε στο καυτό θέμα… Περίπου χίλιες λέξεις γράφτηκαν δια χειρός Μαρκ σχετικά με τη διάδοση των πληροφοριών στο Facebook, όπου εκεί ανήκει και το μεγάλο ζήτημα των «ψευδών ειδήσεων». Σύμφωνα με την ίδια επιστολή, όλα αυτά θα αντιμετωπιστούν μέσα από την ενίσχυση των αλγορίθμων του Μέσου, ενώ υπάρχει σχεδιασμός να περιοριστούν τα ποστς που είναι αμφιλεγόμενα ή γράφτηκαν μόνο για φθηνό εντυπωσιασμό στα News Feed μας, τσεκάροντας το αν οι άνθρωποι διαβάζουν το άρθρο προτού πατήσουν το κουμπάκι «share». Εάν αυτό συμβαίνει -δεν ξέρουμε πώς θα διασφαλίζεται αυτό- αυτά τα κείμενα θα προωθούνται περισσότερο στη ροή ειδήσεων. «Υπάρχουν δισεκατομμύρια αναρτήσεις, σχόλια και μηνύματα σε όλες τις υπηρεσίες μας κάθε μέρα, και δεδομένου ότι είναι αδύνατο να τα εξετάσουμε όλα, ελέγχουμε το περιεχόμενο, εφόσον έχει αναφερθεί σε μας… Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να βοηθήσει στην παροχή μιας καλύτερης προσέγγισης. Αναζητούμε συστήματα που θα μπορούν, κοιτάζοντας σε φωτογραφίες και βίντεο, να αναγνωρίσουν το περιεχόμενο που θα πρέπει να ερευνηθεί». Ταυτόχρονα, δόθηκε η δέσμευση ότι θα στηριχτεί η βιομηχανία ειδήσεων για να διασφαλιστεί ότι θα υπηρετούν τη βασική τους αρχή: να αποκαλύπτουν πληροφορίες και να ενημερώνουν το κοινό.
Ανάμεσα στα υπόλοιπα ο 32χρονος Μαρκ έκανε αναφορά στη ρήση -«πρέπει να σκεφτούμε εκ νέου και να ενεργούμε εκ νέου»- απόσπασμα από επιστολή που έγραψε ο Αβραάμ Λίνκολν προς το Κογκρέσο κατά τη διάρκεια του αμερικανικού εμφυλίου, τονίζοντας: «Τα δόγματα του ήρεμου παρελθόντος είναι ανεπαρκή στο θυελλώδες παρόν».
Επίσης, επεσήμανε ότι το Facebook προορίζεται να γίνει ένας σημαντικός δίαυλος επικοινωνίας μεταξύ των ανθρώπων και των πολιτικών. Μάλιστα, άφησε να εννοηθεί ότι οι χρήστες του Facebook ίσως μια μέρα να μπορούν να ψηφίσουν στις εθνικές και τοπικές εκλογές μέσω των News feeds τους.
Πουθενά, όμως, δεν είπε το εάν θα κληθούν να ψηφίσουν τον εαυτό του. Like…
Ακολουθήστε το Protagon στο Google News