669
Φάρμακα που δεν θα δημιουργούνται στη Γη είναι πιθανό να αποδειχθούν αποτελεσματικά για διάφορες σοβαρές ασθένειες | Shutterstock

Το επόμενο σούπερ φάρμακο θα είναι… εξωγήινο

Protagon Team Protagon Team 9 Φεβρουαρίου 2021, 21:35
Φάρμακα που δεν θα δημιουργούνται στη Γη είναι πιθανό να αποδειχθούν αποτελεσματικά για διάφορες σοβαρές ασθένειες
|Shutterstock

Το επόμενο σούπερ φάρμακο θα είναι… εξωγήινο

Protagon Team Protagon Team 9 Φεβρουαρίου 2021, 21:35

Η ιδέα της δημιουργίας φαρμάκων στο Διάστημα δεν είναι καινούργια. Ενα εσωτερικό έγγραφο της NASA τη δεκαετία του 1970 εξηγούσε ότι το περιβάλλον μικροβαρύτητας του Διαστήματος είναι ίσως ιδανικό για τη δημιουργία και δοκιμή διαφόρων ειδών φαρμάκων. Οπως αναφέρει σε δημοσίευμά της η ιστοσελίδα One Zero, βρίσκεται σε εξέλιξη ένα ενδιαφέρον πείραμα για την ανάπτυξη ενός αντικαρκινικού φαρμάκου. Η πρώτη φάση του πειράματος πραγματοποιήθηκε στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό.

Οι βαρυτικές δυνάμεις στη Γη δημιουργούν εμπόδια στους επιστήμονες που εργάζονται στα εργαστήρια. Τα βαρύτερα υλικά είτε βυθίζονται μέσα στους δοκιμαστικούς σωλήνες είτε κολλούν μεταξύ τους. Σε συνθήκες μικροβαρύτητας, οι πρωτεΐνες που είναι απαραίτητες για να παρασκευαστούν φάρμακα μπορούν να αναπτυχθούν ελεύθερα χωρίς τις δεσμεύσεις της γήινης βαρύτητας. Το ίδιο συμβαίνει και με τα κύτταρα τα οποία «συμπεριφέρονται» καλύτερα στη μικροβαρύτητα.

Τα στελέχη της NASA πείστηκαν κάποια στιγμή για τις ιατρικές εφαρμογές που μπορούν να επιτευχθούν στο Διάστημα. Γι’ αυτό, όταν ξεκίνησε ο σχεδιασμός του προγράμματος των διαστημικών λεωφορείων έπεσε στο τραπέζι η ιδέα σε κάποιες από τις αποστολές οι αστροναύτες να προσπαθήσουν να δημιουργήσουν φάρμακα κατά του καρκίνου, της νόσου Πάρκινσον και άλλων σοβαρών ασθενειών. Για αυτόν τον σκοπό, η Αμερικανική Διαστημική Υπηρεσία συνεργάστηκε με μια εταιρεία η οποία κατασκεύασε μηχάνημα που θα εκτελούσε τη διαδικασία της ηλεκτροφόρτισης.

Η αστροναύτης Σερένα Τσάνσελορ χαμογελά καθώς εργάζεται στο ιατρικό πείραμα της εταιρείας Angiex / Credit: NASA

Πρόκειται για μια μέθοδο διαχωρισμού μακρομορίων κατά τη μελέτη του DNA και του RNA. Οι μελέτες που έγιναν τότε έδειξαν ότι το διαστημικό περιβάλλον είναι πιο φιλικό από αυτό της Γης για τέτοιου είδους διεργασίες.

Η εταιρεία ζήτησε από τη NASA στην αποστολή που θα δοκιμαστεί το μηχάνημα να μετέχει και ένας από τους τεχνικούς της. Παραδόξως, το αίτημα έγινε δεκτό και ο τεχνικός έγινε ο πρώτος πολίτης που θα ταξίδευε στο Διάστημα. O Τσάρλι Γουόκερ πήρε μέρος σε τρεις αποστολές, με διάφορες εταιρείες να καταθέτουν παρόμοια αιτήματα για την παρουσία δικών τους ειδικών σε διάφορα πειράματα στο Διάστημα. Ομως η τραγωδία του διαστημικού λεωφορείου Τσάλεντζερ, που εξερράγη λίγο μετά την εκτόξευσή του το 1986, υποχρέωσε όλες τις εταιρείες να αποσύρουν τα αιτήματά τους και έτσι η προσπάθεια οργάνωσης ιατρικών ερευνών στο Διάστημα ατόνησε.

Ο σταθμός και το πείραμα

Σήμερα ωστόσο υπάρχει ο Διεθνής Διαστημικός Σταθμός που διαθέτει χώρους και εγκαταστάσεις για την πραγματοποίηση κάθε είδους πειραμάτων. Τα πληρώματα του σταθμού περνούν τις μέρες τους εκεί, πραγματοποιώντας διαφόρων ειδών επιστημονικές έρευνες και τον τελευταίο καιρό επανακάμπτει το ενδιαφέρον για ιατρικά πειράματα. Η φαρμακευτική εταιρεία Angiex Inc. σχεδίασε ένα ιατρικό πείραμα και έστειλε στον διαστημικό σταθμό τον απαραίτητο εξοπλισμό για να το πραγματοποιήσουν τα μέλη του πληρώματος. Πρόκειται για ένα πείραμα των επιπτώσεων που έχει η μικροβαρύτητα στα ενδοθηλιακά κύτταρα.

«Μέρος της έρευνας είναι να διαπιστώσουμε αν μπορούν οι αστροναύτες να κατασκευάσουν μόνοι τους στο Διάστημα κάποια φάρμακα, αν υπάρξει τέτοια ανάγκη» δηλώνει η Σου Τζινκ Τζάμινετ, μοριακή βιολόγος που ήταν ερευνήτρια στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ, αλλά τώρα εργάζεται στην Angiex. Εχει διαπιστωθεί ότι στις διαστημικές συνθήκες τα κύτταρα των αιμοφόρων αγγείων δεν αναπτύσσονται το ίδιο καλά όπως στη Γη και εκεί μπορεί να οφείλονται τα υψηλά ποσοστά εμφάνισης καρδιαγγειακών προβλημάτων σε αστροναύτες.

Η εταιρεία εργάζεται πάνω σε ένα αντικαρκινικό φάρμακο που καταστρέφει τα αιμοφόρα αγγεία των όγκων. «Θέλουμε να διαπιστώσουμε αν τα ενδοθηλιακά κύτταρα καταφέρνουν στις συνθήκες μικροβαρύτητας να επιβιώσουν από την επίθεση του φαρμάκου» αναφέρει η Τζάμινετ. Η συγκεκριμένη μελέτη θα προσφέρει σημαντικά στοιχεία για την ανάπτυξη νέων αντικαρκινικών θεραπειών στη Γη και παράλληλα για την προστασία της υγείας των αστροναυτών όταν αυτοί βρίσκονται σε αποστολές.

Η διαδικασία ανάλυσης των δεδομένων από τη συγκεκριμένη μελέτη βρίσκεται ακόμη στη μέση, αλλά τα μέχρι τώρα αποτελέσματα δημιουργούν αισιοδοξία στους ερευνητές. Υπάρχουν και οι απαισιόδοξοι της όλης ιστορίας, οι οποίοι υποστηρίζουν ότι ακόμη και αν κατασκευαστούν φάρμακα στο Διάστημα, αυτά για διαφόρους λόγους μπορεί να αποδειχθεί ότι δεν θα είναι εμπορικά. Ο αντίλογος είναι ότι ακόμη και αν αυτό συμβεί, οι γνώσεις που θα έχουμε αποκομίσει από αυτές τις έρευνες θα είναι πολύτιμες και θα βοηθήσουν σε επόμενες ιατρικές ανακαλύψεις.

Ακολουθήστε το Protagon στο Google News