Σε μια προσπάθεια να γίνει η Βρετανία ηγέτιδα δύναμη στον τομέα των γονιδιακών ερευνών ξεκινούν στη χώρα δύο πολύ φιλόδοξα ερευνητικά προγράμματα. Το Our Future Health και το Newborn Genomes Programme είναι δύο προγράμματα που θέλουν να ενταχθούν στη βιοτράπεζα της Βρετανίας (UK Biobank) η οποία ξεκίνησε να λειτουργεί το 2006 και μέχρι στιγμής υπάρχουν σε αυτή γονιδιακά δεδομένα αλλά και διάφορα άλλα στοιχεία υγείας για περίπου 500 χιλιάδες πολίτες της χώρας.
Όπως αναφέρουν σε δημοσίευμα τους οι Times του Λονδίνου (https://www.thetimes.co.uk/article/millions-join-dna-health-revolution-7zbnm8sd3) το Our Future Health φιλοδοξεί να συλλέξει στοιχεία τόσο για το DNA όσο και για τον τρόπο ζωής περίπου πέντε εκατ. Βρετανών ενώ το Newborn Genomes Programme θα καταγράψει ολόκληρο το DNA περίπου εκατό χιλιάδων μωρών με στόχο τη βελτίωση των μεθόδων εντοπισμού σπάνιων παιδικών ασθενειών.
Οι μέχρι τώρα προσπάθειες συλλογής δεδομένων για την βιοτράπεζα της Βρετανίας έχουν δεχθεί κριτική ότι αποθηκεύουν DNA μόνο από άτομα που ανήκουν στα μεσαία και ανώτερα κοινωνικά στρώματα. Τα δύο νέα προγράμματα αναμένεται να γεφυρώσουν αυτό το κοινωνικό χάσμα λόγω του τεράστιου αριθμού των συμμετεχόντων. «Η Βρετανία είναι αναμφισβήτητα ο παγκόσμιος ηγέτης στον τομέα των γονιδιακών ερευνών και η δέσμευση της σε αυτόν τον τομέα είναι πιο μεγάλη από οποιαδήποτε άλλη χώρα» αναφέρει ο Ερικ Τόπολ, διευθυντής του ερευνητικού ινστιτούτου Scripps Research Translational Institute στις ΗΠΑ.
Το ερευνητικό πρόγραμμα για τα μωρά γίνεται με στόχο τον εντοπισμό γονιδιακών μεταλλάξεων που προκαλούν σπάνιες παιδικές ασθένειες με στόχο να ξεκινά η αντιμετώπιση τους σε όσο το δυνατόν πιο πρώιμο στάδιο της εμφάνισης και εξέλιξης τους ώστε αποφεύγονται οι δυσάρεστες συνέπειες τους που οδηγούν συχνά σε μόνιμες οργανικές ή άλλες βλάβες. Ένα στα διακόσια παιδιά που γεννιούνται στη Βρετανία έρχονται αντιμέτωπα με τέτοιες ασθένειες.
Αλλαγή φιλοσοφίας φροντίδας ασθενών
Το πρόγραμμα Our Future Health αποτελεί προϊόν συνεργασίας του Εθνικού Συστήματος Υγείας με ακαδημαϊκούς φορείς αλλά και τον ιδιωτικό τομέα και στοχεύει στη συλλογή εντός των επόμενων δύο ετών γονιδιακών και άλλων δεδομένων υγείας από πέντε εκατ. Βρετανούς
«Ο στόχος του προγράμματος είναι να αλλάξει εκ θεμελίων τον τρόπο που σκεφτόμαστε για παροχή υπηρεσιών υγείας» δηλώνει ο σερ Τζον Μπελ, καθηγητής Ιατρικής στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης που είναι ο επικεφαλής του Our Future Health.
Στους συμμετέχοντες στο πρόγραμμα θα γίνεται αιμοληψία ενώ θα συλλέγονται διαφόρων ειδών στοιχεία για αυτούς από το ύψος και το βάρος μέχρι τις συνήθειες και τον τρόπο ζωής τους. Στόχος, όπως και στο πρόγραμμα των μωρών, είναι ο εντοπισμός ασθενειών στα αρχικά τους στάδια ώστε να αυξάνεται η πιθανότητα επιτυχούς αντιμετώπισης τους.
«Το Εθνικό Σύστημα Υγείας βρίσκεται κάτω από πολύ μεγάλη πίεση. Τα διάφορα προγράμματα υγείας με τα οποία λειτουργεί σχεδιάστηκαν πριν από 40-50 έτη και έχουν ως πυρήνα τα μεγάλα νοσοκομεία και την ικανότητα τους να θεραπεύουν ανθρώπους όταν κάνουν την εμφάνιση τους τα συμπτώματα μιας ασθένειας. Έτσι ξεκινά η προσπάθεια θεραπείας ανθρώπων για ασθένειες που μπορεί να κουβαλούσαν επί τριάντα χρόνια. Υπάρχουν πολλές αποδείξεις που δείχνουν ότι πολλές ασθένειες έχουν κάνει την εμφάνιση τους σε κάποιον πολλά χρόνια πριν ξεκινήσουν τα συμπτώματα. Αυτή η αρχική περίοδος εμφάνισης της ασθένειας είναι η περίοδος που υπάρχει το περιθώριο να κάνεις τη διαφορά στην αντιμετώπιση της» λέει ο σερ Τζον Μπελ.